Κωνσταντίνος Απ. Βακαλόπουλος, Το Νεοτουρκικό κίνημα και ο ελληνισμός (1908-1912). Οι ιστορικές καταβολές στη Μακεδονία, [Θεσσαλονίκη], Ηρόδοτος, 2002

Επανέκδοση, με μεθοδολογικής φύσεως μετατροπές, προσθήκες ή απαλείψεις, του έργου του 1988. Το εισαγωγικό κεφάλαιο αναφέρεται στο μακεδονικό ζήτημα γενικώς και στο κίνημα των Νεοτούρκων ως μία από τις φάσεις στην εξέλιξη της ιστορίας της Μακεδονίας από το 1830-1912. Το πρώτο κεφάλαιο συζητά την πολιτισμική σύνθεση της Μακεδονίας κατά τη νεοτουρκική περίοδο (1908-1912), τη διοικητική διαίρεση και την εθνολογική δομή της Μακεδονίας στις αρχές του 20ού αιώνα, την εκπαιδευτική και κοινωνική δραστηριότητα του ελληνισμού της Μακεδονίας κατά το τελευταίο τέταρτο του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα. Το δεύτερο κεφάλαιο εξετάζει το νεοτουρκικό κίνημα και τις επιπτώσεις του, την προϊστορία του, την κατάσταση στη Μακεδονία τις παραμονές και κατά την εξέλιξη του νεοτουρκικού κινήματος, τις επιπτώσεις του νεοτουρκικού κινήματος στο μακεδονικό χώρο, την αναβίωση της εθνικής διαπάλης και τη διόγκωση της πολιτικής αναταραχής στη Μακεδονία στο διάστημα από τον Ιούλιο έως το Δεκέμβριο του 1908. Το τρίτο τη Μακεδονία αναφέρεται στην κύρια φάση της νεοτουρκικής περιόδου (1909-1910) και στη γενικότερη κατάσταση του ελληνισμού, στην πολιτική κατάσταση στα βιλαέτια της Θεσσαλονίκης και του Μοναστηρίου, στις σχέσεις του ελληνισμού με τους Νεότουρκους, στις επιπτώσεις της εφαρμογής των θεσμικών μέτρων των Νεότουρκων στην πολιτική θέση του χριστιανικού στοιχείου στη Μακεδονία, στη στάση των Νεότουρκων έναντι των εθνικών μειονοτήτων στη Μακεδονία. Το τέταρτο κεφάλαιο αναφέρεται στη συγκυρία της προσέγγισης των χριστιανικών εθνοτικών ομάδων και στη φάση της βαλκανικής προσέγγισης, στη σύγκλιση των χριστιανικών εθνοτήτων το 1911, στην κατάσταση στη Μακεδονία τις παραμονές των βαλκανικών πολέμων.