Αδημοσίευτες επιστημονικές εργασίες - Τμήμα Θεολογίας Αδημοσίευτες επιστημονικές εργασίες - Τμήμα Θεολογίας

Τσιγάρας, Γεώργιος, Οι ζωγράφοι Κωνσταντίνος και Αθανάσιος : το έργο τους στο Άγιον Όρος (1752-1783), διδακτορική διατριβή, Θεολογική Σχολή Α.Π.Θ., Θεσσαλονίκη 1997, τ. Α (κείμενο) 370 σ. με εκτενέστατη βιβλιογραφία, τ. Β (πίνακες) 245 σ. με πίνακες με φωτογραφίες και τοιχογραφίες, τ. Γ (σχέδια) 18 σχέδια μνημείων - ανόψεις και τομές κυριακών σκητών και καθολικών μονών με καταγραφή της εικονογράφησής τους.

Οι δύο ζωγράφοι Κωνσταντίνος και Αθανάσιος κατάγονταν από την Κορυτσά της Β. Ηπείρου, μέλη ενός τυπικού οικογενειακού συνεργείου του 18ου αιώνα με ενδιαφέρουσα παρουσία στο Άγιον Όρος και την Β. Ήπειρο. Η εργασία εκτείνεται σε πέντε κεφάλαια. Στο πρώτο μελετάται η καλλιτεχνική δραστηριότητα των ζωγράφων με βάση τις κτητορικές επιγραφές των ναών και τις υπάρχουσες αρχειακές μαρτυρίες από τα αρχεία των μονών. Αναφέρονται οι επιγραφές στους ίδιους τους ζωγράφους, τον τόπο καταγωγής τους, την περίοδο εργασίας, τους χορηγούς. Εντοπίζονται και καταγράφονται σε χωριστούς καταλόγους τα ενυπόγραφα έργα τους αλλά και τα αποδιδόμενα σε αυτούς. Μαζί συντάσσονται κατάλογοι των ενυπόγραφων και των αποδιδόμενων σε αυτους φορητών εικόνων. Στο δεύτερο κεφάλαιο, καταγράφεται το εικονογραφικό πρόγραμμα των τεσσάρων αγιορείτικων μνημείων που διακόσμησαν οι δύο αδελφοί ζωγράφοι, γίνεται εικονογραφική ανάλυση των παραστάσεων και διατυπώνονται παρατηρήσεις επί της τεχνικής και της τεχνοτροπίας των έργων τους. Στο τρίτο κεφάλαιο μελετώνται οι καταβολές της τέχνης τους από την Κορυτσά, τα πρότυπά τους σε σχέση με τις σύγχρονες αλλά κυρίως τις παλαιότερες τάσεις και σχολές (παλαιολόγεια, κρητική του 16ου αι., σχολή της ΒΔ Ελλάδας) καθώς και τα στοιχεία της δυτικής εικονογραφικής παράδοσης στο έργο τους, προκειμένου να φανεί η έντονη εκλεκτικιστική διάθεση του συνεργείου τους. Στο τέταρτο κεφάλαιο παρακολουθούμε τη δομή και εσωτερική λειτουργία του οικογενειακού συνεργείου, τη δυναμική του μετά τους Κωνσταντίνο και Αθανάσιο, όταν τα παιδιά τους δραστηριοποιήθηκαν επαγγελματικά στη Β. Ήπειρο. Στο τελευταίο κεφάλαιο καταγράφονται οι ιστορικές συνθήκες της εποχής στην τουρκοκρατούμενη Ελλάδα, με έμφαση στο Άγιον Όρος, και το καλλιτεχνικό πλαίσιο που έζησαν και δημιούργησαν οι δύο ζωγράφοι, οι ιδεολογικές τάσεις της εποχής, όπως ανιχνεύονται στην εικονογραφία των αθωνίτικων μνημείων που διακόσμησαν, οι σχέσεις των ζωγράφων με τους χορηγούς τους και οι επεμβάσεις των κτητόρων.

Τελευταία ενημέρωση: 03/04/2009 10:29