
Αδημοσίευτες επιστημονικές εργασίες - Τμήμα Θεολογίας Αδημοσίευτες επιστημονικές εργασίες - Τμήμα Θεολογίας
Πουλής, Γεώργιος Α., Οι απόψεις του Αγίου Συμεών, Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης, για τα εκκλησιαστικά αδικήματα. Ιστορική προσέγγιση, διδακτορική διατριβή, Θεολογική Σχολή Α.Π.Θ., Θεσσαλονίκη 1998, 224 σ. με αξιόλογη βιβλιογραφία.
Από τους Κανόνες Δικαίου, εκείνοι με κυρωτικό χαρακτήρα έχουν μία μοναδική σημασία στην Ορθόδοξη Εκκλησία : από τη μία, η ισχύς τους εκτείνεται σε όλες τις Ορθόδοξες Εκκλησίες του κόσμου και από την άλλη, στον πυρήνα τους εμπεριέχεται ολόκληρη σχεδόν η ανθρωπολογία της Ορθόδοξης Θεολογίας. Η εργασία εντάσσεται στο γενικότερο πλαίσιο του ενδιαφέροντος για το δικαιοπαραγωγικό έργο των Πατέρων της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Αποτελεί μία ιστορική προσέγγιση στον τελευταίο κανονολόγο της Βυζαντινής περιόδου, Αρχιεπίσκοπο Θεσσαλονίκης Συμεών και επιχειρεί να κατανοήσει την κανονική σκέψη του για το κυρωτικό φαινόμενο στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Διαπρεπής θεολόγος και εξαίρετος ποιμενάρχης με δικαιοδοτικές αρμοδιότητες, ο Συμεών ποίμανε το δοκιμαζόμενο ποίμνιο της εκκλησίας της Θεσσαλονίκης επί 13 κρίσιμα για την τύχη της πόλης χρόνια, μεταξύ 1416/17-1429, και έζησε τις πλέον δραματικές στιγμές της πολιορκίας της βενετοκρατούμενης πόλης από τους Τούρκους, που έμελλε να την καταλάβουν έξι μήνες μετά το θάνατό του (Μάρτιο 1430). Το ποίμνιο της Θεσσαλονίκης βρισκόταν τότε σε άθλια πνευματική κατάσταση : ηθική παρακμή, έλλειψη ευσέβειας, κοινωνικές έριδες και έκλυση ηθών ταλάνιζαν τους Θεσσαλονικείς. Η κανονική σκέψη του Συμεών αποτελεί φυσική προέκταση της θεολογίας του. Υπερασπίστηκε με πάθος τη γνήσια πατερική παράδοση χωρίς όμως να διστάσει να διαφοροποιηθεί από την κανονική παράδοση της εκκλησίας, όταν έκρινε ότι το υπαγόρευαν οι ανάγκες των καιρών. Το έργο του καθόρισε πάνω απο την τήρηση των νομικών κανόνων, το υψηλό αίσθημα ευθύνης ως ποιμενάρχης για ένα ποίμνιο ευεπίφορο στην απομάκρυνση από την εκκλησιαστική παράδοση και την κάμψη της ηθικής καθαρότητας. Η εργασία στηριγμένη σε κείμενα του Συμεών επιχειρεί τη σύνδεση των απόψεών του με την περιρρέουσα ατμόσφαιρα. Σε δύο μέρη εξετάζει πρώτα την αντίθεσή του στην κανονική παράδοση της Εκκλησίας σε σχέση με τις κυρώσεις για την ανθρωποκτονία σε πόλεμο, δικαιώνοντας ο ίδιος την αντίσταση μέχρι θανάτου στους Τούρκους και αναθεματίζοντας τη σύμπραξη στην υποδούλωση της Θεσσαλονίκης και κατόπιν την οριακή προέκταση της έννοιας και του περιεχομένου των εκκλησιαστικών κυρώσεων -επιτιμίων- ως το συνδυασμό με την άσκηση της φιλανθρωπίας.
Τελευταία ενημέρωση: 03/04/2009 10:29
